Cho trẻ uống thuốc tẩy giun khi nào? Những điều cha mẹ cần biết

Trẻ nhỏ có thể nhiễm các loại giun đường ruột thông qua đất, nước hoặc thực phẩm bị nhiễm trứng và ấu trùng giun. Nhiễm giun kéo dài ảnh hưởng đến dinh dưỡng, gây thiếu máu hoặc các vấn đề về tiêu hóa, đặc biệt ở trẻ sống tại khu vực có nguy cơ nhiễm cao.

Vậy cho trẻ uống thuốc tẩy giun khi nào và trẻ bao nhiêu tuổi có thể sử dụng thuốc? Hãy cùng Mamacheri tìm hiểu những thông tin cần biết để chăm sóc và phòng ngừa nhiễm giun cho bé đúng cách.

1. Cho trẻ uống thuốc tẩy giun khi nào?

Không phải trẻ nào cũng cần tự uống thuốc tẩy giun theo một lịch giống nhau. Thời điểm tẩy giun phụ thuộc vào tuổi, nguy cơ nhiễm giun, loại ký sinh trùng và chương trình phòng chống giun sán tại từng địa phương.

WHO khuyến nghị sử dụng thuốc tẩy giun định kỳ cho trẻ nhỏ và trẻ tuổi học đường tại những khu vực có tỷ lệ nhiễm giun truyền qua đất từ 20% trở lên. Tần suất có thể là 1 hoặc 2 lần mỗi năm tùy mức độ lưu hành của bệnh.

Vì vậy, cha mẹ nên tham khảo hướng dẫn của cơ sở y tế địa phương hoặc bác sĩ thay vì tự xác định lịch uống thuốc cho bé.

Cho trẻ uống thuốc tẩy giun khi nào và những điều cha mẹ cần lưu ý

1.1. Thời điểm nào nên cho trẻ uống thuốc tẩy giun?

Ở những khu vực có nguy cơ nhiễm giun cao, trẻ có thể được tẩy giun định kỳ theo chương trình y tế. WHO đưa trẻ 12–23 tháng và trẻ mầm non vào nhóm có thể được sử dụng thuốc tẩy giun dự phòng trong những khu vực đáp ứng tiêu chí về tỷ lệ nhiễm.

Đối với từng trẻ cụ thể, sử dụng thuốc cần căn cứ vào tuổi, tình trạng sức khỏe và loại thuốc được lựa chọn. Đặc biệt với trẻ nhỏ, cha mẹ không nên tự mua thuốc và cho bé uống nếu chưa được hướng dẫn.

1.2. Những dấu hiệu cần tẩy giun cho trẻ

Cha mẹ thường quan tâm đến dấu hiệu cần tẩy giun cho trẻ như ngứa hậu môn, đau bụng, ăn uống kém hoặc trẻ chậm tăng cân. Tuy nhiên, những biểu hiện này không đặc hiệu cho nhiễm giun và có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân khác.

>> Xem thêm: Bảng chiều cao và cân nặng của trẻ từ 0 tới 10 tuổi chuẩn theo WHO

Ví dụ, trẻ bị ngứa quanh hậu môn, đặc biệt vào ban đêm, có thể liên quan đến nhiễm giun kim. Với trường hợp nghi ngờ giun kim, bác sĩ có thể chỉ định phương pháp kiểm tra phù hợp để xác định nhiễm bệnh.

Do đó, không nên chỉ dựa vào một triệu chứng để quyết định cho trẻ uống thuốc tẩy giun. Nếu bé có biểu hiện bất thường kéo dài, nên đưa trẻ đi khám để xác định nguyên nhân.

Dấu hiệu nghi ngờ trẻ nhiễm giun cần được lưu ý

2. Trẻ bao nhiêu tuổi thì uống thuốc tẩy giun?

Độ tuổi sử dụng thuốc phụ thuộc vào hoạt chất, hàm lượng thuốc và hướng dẫn của cơ quan y tế.

Theo WHO, trẻ từ 12–23 tháng tuổi có thể thuộc nhóm được tẩy giun dự phòng tại khu vực có nguy cơ cao. Với albendazole, WHO nêu liều 200 mg cho trẻ dưới 24 tháng trong chương trình này. Trẻ từ 24 tháng tuổi trở lên có thể sử dụng liều albendazole hoặc mebendazole theo khuyến nghị phù hợp.

Điều này không có nghĩa mọi trẻ từ 1 tuổi đều nên tự mua thuốc về uống. Với bé dưới 2 tuổi, bố mẹ nên hỏi bác sĩ hoặc nhân viên y tế trước khi sử dụng thuốc.

Độ tuổi trẻ có thể sử dụng thuốc tẩy giun

3. Các loại thuốc tẩy giun phổ biến cho trẻ

Một số hoạt chất thường được sử dụng để điều trị hoặc phòng ngừa giun đường ruột ở trẻ gồm albendazole và mebendazole. Tuy nhiên, loại thuốc và liều dùng cần lựa chọn dựa trên độ tuổi, tình trạng của trẻ và hướng dẫn của bác sĩ hoặc nhân viên y tế.

• Albendazole

Là thuốc tẩy giun thuộc nhóm benzimidazole, được sử dụng để điều trị nhiều loại giun đường ruột như giun đũa, giun móc và giun tóc. Thuốc tác động lên quá trình chuyển hóa của giun, làm giun không thể sử dụng các chất dinh dưỡng cần thiết để tồn tại và từ đó bị loại khỏi cơ thể.

Albendazole được sử dụng rộng rãi trong các chương trình tẩy giun cộng đồng. WHO khuyến nghị liều đơn albendazole 400 mg cho trẻ trong các chương trình dự phòng tại khu vực có tỷ lệ nhiễm giun truyền qua đất cao. Với trẻ từ 12–23 tháng, WHO khuyến nghị dùng liều 200 mg.

• Mebendazole

Cũng thuộc nhóm benzimidazole và có cơ chế tác động lên khả năng sử dụng chất dinh dưỡng của giun. Thuốc được sử dụng để điều trị một số loại giun đường ruột, trong đó có giun đũa, giun tóc, giun móc và giun kim tùy trường hợp.

Trong chương trình tẩy giun dự phòng, WHO sử dụng mebendazole 500 mg liều đơn cho các nhóm trẻ phù hợp tại khu vực có nguy cơ nhiễm giun truyền qua đất cao. Tuy nhiên, cách dùng và liều lượng trong điều trị từng loại nhiễm giun có thể khác nhau.

Với trẻ dưới 2 tuổi, dữ liệu về mebendazole còn hạn chế, vì vậy cha mẹ nên hỏi bác sĩ hoặc nhân viên y tế trước khi cho trẻ sử dụng.

Các loại thuốc tẩy giun thường dùng cho trẻ

• Thuốc tẩy giun cho bé 2 tuổi loại nào tốt?

Không có một loại thuốc tẩy giun được xem là tốt nhất cho mọi trẻ 2 tuổi. Mẹ không nên chỉ dựa vào tên thương mại mà cần xem hoạt chất, hàm lượng, độ tuổi sử dụng và tình trạng sức khỏe của bé. Với trẻ 2 tuổi hoặc trẻ đang có bệnh lý, mẹ nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi cho bé dùng thuốc để lựa chọn loại và liều phù hợp.

4. Những lưu ý khi cho trẻ uống thuốc tẩy giun

Trước khi cho bé uống thuốc tẩy giun, mẹ cần kiểm tra độ tuổi, loại thuốc và liều dùng phù hợp với trẻ. Không nên tự ý tăng liều hoặc cho bé uống lại thuốc khi chưa có hướng dẫn của bác sĩ, dược sĩ.

Nếu trẻ đang bị bệnh, có biểu hiện bất thường hoặc đang sử dụng thuốc khác, nên thông báo cho bác sĩ trước khi tẩy giun. Với trẻ nhỏ, đặc biệt dưới 2 tuổi, dùng thuốc nên được thực hiện theo hướng dẫn của nhân viên y tế.

Ngoài ra, không nên dựa vào các dấu hiệu như đau bụng, ăn uống kém hay ngứa hậu môn để tự kết luận trẻ bị nhiễm giun. Khi nghi ngờ nhiễm giun, trẻ nên được bác sĩ đánh giá để lựa chọn cách xử lý phù hợp.

Mẹ cũng cần tuân thủ đúng khoảng cách giữa các liều nếu bác sĩ chỉ định điều trị nhiều lần, không tự ý cho trẻ uống thuốc tẩy giun cách nhau 1 tuần hoặc thay đổi lịch dùng thuốc.

Uống thuốc tẩy giun cách nhau 1 tuần có được không?

Không có một khoảng cách cố định 1 tuần áp dụng cho tất cả thuốc tẩy giun.

Ví dụ, với nhiễm giun kim, một số phác đồ điều trị sử dụng liều thứ hai sau 2 tuần vì thuốc không diệt được trứng và nguy cơ tái nhiễm cao.

Vì vậy, cha mẹ không nên tự cho bé uống liều thứ hai sau 1 tuần nếu chưa được bác sĩ hoặc dược sĩ hướng dẫn.

Ngoài ra, nếu trẻ đang sốt, nôn nhiều, đau bụng dữ dội, có bệnh lý nền hoặc đang sử dụng thuốc khác, cha mẹ nên trao đổi với bác sĩ trước khi tẩy giun.

Lưu ý quan trọng khi cho trẻ sử dụng thuốc tẩy giun

5. Cách phòng ngừa nhiễm giun sán cho trẻ

Bên cạnh tẩy giun theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc nhân viên y tế, mẹ nên hình thành cho bé những thói quen vệ sinh hằng ngày để hạn chế nguy cơ nhiễm giun sán.

• Rửa tay sạch: Tập cho bé rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi chơi ngoài trời.

• Giữ móng tay sạch: Cắt móng tay thường xuyên và hạn chế để bé mút tay hoặc đưa tay bẩn lên miệng.

>> Xem thêm: Có nên cắt móng tay cho trẻ sơ sinh? Thời điểm và cách thực hiện đúng

• Ăn uống hợp vệ sinh: Rửa sạch rau củ, thực phẩm và cho bé ăn thức ăn được nấu chín kỹ.

• Sử dụng nước sạch: Đảm bảo nguồn nước dùng để uống, nấu ăn và vệ sinh cho trẻ an toàn.

• Giữ môi trường sống sạch sẽ: Vệ sinh nhà cửa, đồ chơi và khu vực bé thường vui chơi, đồng thời hạn chế để trẻ tiếp xúc với đất hoặc nguồn nước có nguy cơ nhiễm bẩn.

• Vệ sinh đồ dùng cá nhân: Giặt quần áo, khăn và chăn gối của bé thường xuyên, đặc biệt khi trẻ có nguy cơ nhiễm giun kim.

>> Xem thêm: Cách giặt đồ sơ sinh mới mua về an toàn, sạch khuẩn

Những thói quen đơn giản này giúp giảm nguy cơ trẻ tiếp xúc với trứng và ấu trùng giun, đồng thời hạn chế tình trạng tái nhiễm sau điều trị.

Cách phòng ngừa nhiễm giun sán và giữ vệ sinh cho trẻ

Việc cho trẻ uống thuốc tẩy giun khi nào không nên được quyết định chỉ dựa vào một vài biểu hiện như đau bụng, ăn uống kém hay ngứa hậu môn. Bố mẹ cần xem xét tuổi của trẻ, nguy cơ nhiễm giun, loại ký sinh trùng và hướng dẫn của nhân viên y tế.

Mẹ hãy chủ động xây dựng những thói quen vệ sinh đơn giản cho bé ngay từ sớm để giảm nguy cơ nhiễm giun sán và bảo vệ sức khỏe mỗi ngày. Cùng Mamacheri chăm sóc bé từ những điều nhỏ nhất, với các sản phẩm mềm mại và thoải mái phù hợp cho bé nhé!